Дар як сатр
» » Покию некӣ маромаш буд

Покию некӣ маромаш буд

27-06-2015, 07:13

Покию некӣ маромаш буд

Ҳоҷӣ Пӯлодхон ибни Қорӣ дар олами дини мубини ислом шахсияти шинохта буд. Умри пурбаракате паси сар карда, даҳҳо асарҳои пандомӯз навиштаву бархе аз осори адибони гузаштаро бо ҳуруфи зебои форсӣ хаттотӣ намудааст. Инчунин машқи шеър мекард. Дар навишта ва суханрониҳояш Ватан, сулҳу ваҳдатро васф карда, мардумро ба роҳи рост, ростгӯйиву росткорӣ, адолату ҳақиқат ва лутфу меҳрубонӣ даъват мекард. Намунаи эҷодиёташ дар матбуоти даврии кишвар нашр шудаю тариқи «садо»-ю «симо» борҳо пахш гардидааст.

…Ҷанги шаҳрвандии кишвар Ҳоҷӣ Пӯлодхонро сахт ғамгин намуд. «Чаро тоҷик бо тоҷик ба ҷанг омадаю бародар сӯйи бародар тир мекушояд ва писар душмани падар гаштааст?». Ӯ ба ин пурсишҳои худ посух намеёфт. Ҳоҷӣ Пӯлодхон ҳамеша миёни халқи одӣ ва ғамшарики онҳо буд. Нафари ба наздашомада ҳеҷ гоҳ аз манзили ӯ ноумед намерафт. Сухан ва хоҳиши якоякро иҷро мекард.

Ҳамон рӯзҳои сиёҳу наҳс як гурӯҳ силоҳбадастон ба манзилаш омаданд. Ҳоҷӣ Пӯлодхон, тавре дар боло ишора рафт, хаттоти хуб буд. Онҳо пораи матоеро бароварда, аз ӯ хоҳиш намуданд, ки болои «парчам»-ашон навиштаҷотеро хаттотӣ кунад. Ҳоҷӣ Пӯлодхон баробари шунидани ин суханон ба сукут рафт. Баъди хомӯшии тӯлонӣ ба «меҳмонон»-и нохонда рӯ овард. Дидагони Ҳоҷӣ ҳалқаи об шудаю суханонаш ларзону канда-канда мебаромад. «Аз ин амал даст кашед, ҷанг кори шумо нест. Ҷавононро ба вартаи ҷанг наандозед. Ҷанг харобию парешонӣ, қурбонию мусибат ва қаҳтӣ меорад. Зомини бахти занону ризқи кӯдакон нашавед, Худо инро намебахшад»,- гӯён Ҳоҷӣ бо сари хаму қомати хамида вориди ҳуҷра шуд. Ин бори нахуст буд, ки ӯ хоҳиши нафареро рад намуд. Силоҳбадастон ноумед хонаи Ҳоҷӣ Пӯлодхонро тарк карданд…

Ҳарчанд он рӯзҳо ноором буду садои тиру тӯп аз гӯшаю канор шунида мешуд, Ҳоҷӣ Пӯлодхон бетараф намонд. Бо мардум, махсусан, ҷавонон, вомехӯрд ва дар ин суҳбатҳо онҳоро ба роҳи рост ҳидоят менамуд. Насиҳату муроҷиатҳои ӯ баъдтар дар шакли китобча бо унвони «9 панди падарона» аз чоп баромад ва дастраси хонанда гардид.

Дар яке аз онҳо дар бораи Ватан ва ватандорию ватансозӣ чунин омадааст: «Мо - падару бобоён сарзамини Тоҷикистонро бо меҳнати ҳалол обод кардем. Барои ободонии даштҳои сӯзони водии Вахш мардуми дунё кӯмак расонд. Ин мавзеъ ба як оилаи бузурги халқҳои тоҷику рус, қазоқу туркман, ӯзбеку тотор, олмониву қафқозӣ табдил ёфт. Ҳама аз як гиребон сар бароварда, мулки моро ободу зебо гардонданд. Дӯстию ваҳдат ғолиб омад, даштҳои ташналаб ба биҳишити рӯйи замин мубадал гашт. Вале имрӯз Ватан аз дасти тоҷик хароб мешавад. Фарзандонам! Ватани хешро хароб накунед. Шумо ин саҷдагоҳи падаронро олудаи хун насозед. Бидонед, Ватан танҳо якҷоя, бо дӯстию тифоқӣ обод мешавад. Маҳалгароӣ бошад, миллатро ба нестӣ мебарад...». Дар ин хусус бузурге фармудааст:

Қаландармашрабу мутрибнаво бош,
Ба ҳафтодуду миллат ошно бош.

Ҳоҷӣ Пӯлодхон дар як мулоқоташ бо мӯйсафедон мегӯяд: «Эй пирони рӯзгордида, ба шумо чӣ шуд, ки имрӯз бетарафию хомӯширо ихтиёр кардаед? Шоҳиди ҷанги гитлерӣ будед. Ҷанги хонумонсӯз қаҳтию гаронӣ ва харобиҳо овард. Ҳар рӯз аз майдони ҷанг дар бораи марги фарзандон хатти сиёҳ гирифта, хун мегиристед. Оё он рӯзҳои сиёҳ фаромӯш шуданд? Ҷароҳатҳо шифо ёфтанд? На! Пас, чаро пеши роҳи ҷавонони бехабар аз ҷангу оқибатҳои онро, ки ба даст яроқ гирифта меҷанганд, намегиред? Мо зидди фашизми гитлерӣ ҷангидем, имрӯз тоҷик бо тоҷик меҷангад. Замоне падару бобоён мулкро обод карданд, ҳоло фарзандон онро вайрон мекунанд. Мо - мӯйсафедон хубию бадии дунёро дидем, фарзандон бошанд, зери танку тӯп ҷавонмарг мешаванд. Дар давлатҳои ҳамсоя ҷанг нест, рӯ ба рушд оварда, ободу зебо ва зиндагии шаҳрвандонашон хуб мешавад. Вале дар Ватани мо ҷанг асту тараққиёташ заиф мегардад. Сарвари кунунии ҷумҳурӣ Эмомалӣ Раҳмон ва сарвари мухолифин Сайид Абдуллоҳи Нурӣ ба ҳам даст дода, ба сулҳномаи оштӣ имзо гузоштанд. Мо агар ин иқдомро ҷонибдорӣ кунем, иншооллоҳ, Тоҷикистон орому обод ва накӯ мешавад…».

Ба ашки чашми модар кӣ мекунад нигоҳе?
Кӣ хавф дорад имрӯз аз тири сахтиоҳе?
Ҷуз сулҳ тоҷиконро набвад дигар паноҳе.
Сулҳи шумо бимонад то ҷовидон, Илоҳӣ,
Аз ваҳдати шумоён душман фитад ба чоҳе.

Имрӯз рӯзи ваҳдат, эй халқи Тоҷикистон,
Имрӯз рӯзи меҳнат, эй халқи Тоҷикистон,
Имрӯз рӯзи шафқат, эй халқи Тоҷикистон,
Хоҳед агар ҳақиқат, эй халқи Тоҷикистон,
Ваҳдат бувад саодат, эй халқи Тоҷикистон!
(Ҳоҷӣ Пӯлодхон)

- Баъди хомӯш гаштани оташи ҷанги шаҳрвандӣ бо даъвати шогирдон дар ноҳияи Вахш меҳмон шудам, - дар китобаш меорад Ҳоҷӣ Пӯлодхон.

- Чанд мӯйсафеди аз ҳаштодсола боло он ҷо ҳузур доштанд. Дар рафти суҳбат сухан аз хароб гаштани маҳаллу хонаҳо рафт ва афсӯс хӯрдем, барои Тоҷикистон. Мӯйсафеди 87-сола гуфт: «Дуо кунед, ки тоҷикон ором ва қарор гиранд, сулҳ барпо шавад, сулҳ бошад, мулкро обод кардан осон аст. Охир, замоне мо макони ноободро обод кардем. Дар хаймаҳои аз най росткарда мезистем. Дар даштҳо танҳо туркманҳо мезистанд. Роҳу пул ва дарахт набуд. Замистон шуд, барф борид. Як шаб шамоли сахте бархоста, чанд хаймаи моро канда партофт. Кӯдакон, калонсолон зери барф шабро саҳар карданд. Аммо хаймаҳои туркманҳо мустаҳкам меистод. Зеро онҳо дар сохтани чунин хаймаҳо таҷрибаи бештаре доштанд. Ҳисси ғуруру ор намегузошт, ки барои сохтани хайма аз онҳо маслиҳат пурсем. Онҳо хаймаҳои вайроншударо аз зери барф бароварда, аз нав рост карда, аз чор тараф мех кӯфтанд. Тарзи сохтани хаймаро ба мо омӯзониданд. Баъди ин дӯстию ҳамсоягии тоҷикону туркманҳо қавӣ гашт. Худо кунад, ки дар мулки мо дигар ҷанг нашавад. Ҷавонони бонангу номус дорем, боз хона месозем ва Ватанро обод мекунем».

Чун сухани мӯйсафедро шунидам, дилам қувват гирифт ва ба ояндаи неки Ватан гарм шуд.

Ҳоҷӣ Пӯлодхон ҷойи дигар аз некию накӯкорӣ ҳарф зада, ба ҷавонони бонангу номус ба таври зайл муроҷиат мекунад: «Фарзандонам, то метавонед, барои савоб ба маҳалле об бароред, роҳу пуле созед, дарахти сояафкану босамар сабзонед. Ҳатто аз роҳи мардум санг ва хореро бартараф намоед. Аз ин амалҳо савоби зиёде мебинед. Падарон барои шумо дарахт сабзониданд ва Ватан обод карданд, шумо аз он баҳра бурда, зиндагӣ кардед. Акнун шумо дарахт сабзонида, мулк обод кунед, то фарзандонатон роҳаташро бинанд. Ватанро дӯст доштану обод кардан нишони ҷавонмардист!…».

Ҳоҷӣ Пӯлодхон 5 марти соли 2015 дар синни 85 аз дунё даргузашт. Ӯ ба дунё пок омаду тараннуми некию адолат кард ва ҳамон гуна пок рафт ва аз худ номи баланд боқӣ гузошт…

Умедҷон МИРЗОЕВ,
«Хатлон»



Шарҳи хонандагон +

Матолиби дигар:

Гладиатори тоҷик

Гладиатори тоҷик

Хабарҳо, Ҷавонон ва варзиш, САТТОР ҚАРАХОНОВ
Шоҳиди ду ҷанг: ба қадри сулҳ бояд расид!

Шоҳиди ду ҷанг: ба қадри сулҳ бояд расид!

Ҳаёти иҷтимоӣ, Хабарҳо, Ҳуқуқу амният, КОМРОНИ БАХТИЁР
Ҷанг ва сулҳ аз нигоҳи як ҳамсоли ваҳдат

Ҷанг ва сулҳ аз нигоҳи як ҳамсоли ваҳдат

Ҷавонон ва варзиш
Ба тан пӯшед, ёрон, ҷомаи тӯёнаи ваҳдат!

Ба тан пӯшед, ёрон, ҷомаи тӯёнаи ваҳдат!

Фарҳанг ва адабиёт
Муаллифи беш аз 70 китоб ва хаттоти машҳур даргузашт

Муаллифи беш аз 70 китоб ва хаттоти машҳур даргузашт

Маориф ва илм